Để đảm bảo hiệu quả và an toàn trong việc sử dụng thuốc, cần cẩn trọng và lưu ý đến các tương tác có hại khi kết hợp thuốc kháng sinh và các loại thuốc khác khi cùng sử dụng.
Để đảm bảo hiệu quả và an toàn trong việc sử dụng thuốc, cần cẩn trọng và lưu ý đến các tương tác có hại khi kết hợp thuốc kháng sinh và các loại thuốc khác khi cùng sử dụng.
Thuốc kháng sinh là một công cụ hiệu quả để điều trị các bệnh do vi khuẩn gây ra. Tuy nhiên, khi sử dụng kháng sinh, cần đề phòng các tương tác tiêu cực với các loại thuốc khác khi phải dùng đồng thời, để đảm bảo tính hiệu quả và an toàn trong việc sử dụng thuốc.
Dưới đây tại chuyên mục Tin tức Y dược – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur cập nhật và chia sẻ 5 nhóm thuốc kháng sinh có thể tương tác nguy hiểm với các loại thuốc khác:
Tổng quát, việc sử dụng cùng lúc thuốc kháng sinh thuộc nhóm penicillin và methotrexate - một loại thuốc chống thấp khớp được dùng để điều trị nhiều loại bệnh như vẩy nến, viêm khớp dạng thấp và một số loại bệnh ung thư khác, không nên được thực hiện vì có thể dẫn đến tương tác không mong muốn.
Việc sử dụng thuốc kháng sinh penicillin có thể ảnh hưởng đến quá trình đào thải methotrexate qua thận, gây ra nhiều tác dụng phụ như buồn nôn, đau dạ dày, vàng da hoặc mắt, nước tiểu sẫm màu, sốt, mệt mỏi và nhiều tác dụng phụ khác. Trong trường hợp này, cần phải được chăm sóc y tế kịp thời để xử lý.
Cần lưu ý rằng, mặc dù vậy, một số loại thuốc kháng sinh thuộc nhóm penicillin, như amoxicillin, có thể được sử dụng kết hợp với methotrexate mà không gây ra tác dụng phụ nghiêm trọng.
Dược sĩ, giảng viên Liên thông Cao đẳng Dược TPHCM - Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur cho biết: khi sử dụng thuốc kháng sinh amoxicillin đồng thời với allopurinol - một loại thuốc dùng để điều trị bệnh gout, có thể gây ra phản ứng quá mẫn với allopurinol, bao gồm phát ban, sốt và tổn thương cơ quan nội tạng. Tác dụng phụ này có thể kéo dài từ 2 đến 6 tuần và thường xảy ra nhiều nhất ở bệnh nhân suy thận mãn tính do lưu lượng allopurinol trong cơ thể tăng cao. Để tránh tình trạng này, bệnh nhân nên thông báo cho bác sĩ biết về bất kỳ loại thuốc nào đang sử dụng trước khi bắt đầu sử dụng amoxicillin.
Vì vậy, nên tránh sử dụng amoxicillin cho bất kỳ bệnh nhân nào có tiền sử quá mẫn với allopurinol để tránh tác dụng phụ đáng lo ngại này.
Khi sử dụng thuốc kháng sinh nhóm cephalosporin, có thể gây tăng nguy cơ chảy máu ở những người sử dụng warfarin (thuốc chống đông máu) do thuốc này có đặc tính chống đông máu. Do đó, khi sử dụng những loại thuốc kháng sinh này, cần tăng cường theo dõi và điều chỉnh liều lượng warfarin.
Ngoài ra, các loại thuốc kháng sinh khác như clarithromycin, erythromycin, metronidazole và trimethoprim-sulfamethoxazole cũng có thể tăng tác dụng của warfarin và cần phải được theo dõi và điều chỉnh liều lượng phù hợp.
Một số loại thuốc có thể làm giảm sự hấp thu của thuốc kháng sinh fluoroquinolones, dẫn đến giảm hiệu quả của chúng. Các ion canxi, magiê, nhôm và sắt sunfat có thể được tìm thấy trong nhiều loại bổ sung không kê đơn, và khi kết hợp với nhau, chúng có thể tạo ra các phức hợp không hòa tan trong ruột. Những ion này cũng có thể có mặt trong các bổ sung kẽm không kê đơn, vitamin tổng hợp và các thuốc kháng axit.
Ngoài ra, cần tránh kết hợp fluoroquinolones với một số loại thuốc như Theophylin, probenecid, tizanidine, NSAID, cyclosporine, thuốc chống trầm cảm ba vòng và steroid.
Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng thuốc kháng sinh trong nhóm macrolide có thể gây ra vấn đề về tim. Các loại thuốc này có thể gây độc cho tim khi sử dụng một mình và khi kết hợp với các thuốc khác, chúng có thể làm tăng nguy cơ này.
DSCKI, giảng viên Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur chia sẻ: để đảm bảo an toàn, bệnh nhân cần tránh sử dụng các loại thuốc sau đây kết hợp với các thuốc kháng sinh nhóm macrolide: thuốc kháng histamin (terfenadine, astemizole và mizolastine), thuốc chống co thắt (tolterodine), thuốc chống loạn thần (amisulpride) và statin (thuốc giảm cholesterol máu)...
Aminoglycoside không bị ảnh hưởng bởi các quá trình cảm ứng hoặc ức chế enzym chuyển hóa do cơ thể không chuyển hóa chúng bằng các enzym trong hệ thống cytochrome P450.
Tuy nhiên, khi sử dụng aminoglycoside, cần cẩn trọng với một số loại thuốc có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận như thuốc lợi tiểu, chất ức chế ACE, thuốc chống viêm không steroid (NSAID), cisplatin, amphotericin..."
Các aminoglycoside có thể gây ra nhiễm độc tai và độc thận. Tuy nhiên, nhiễm độc tai trong các trường hợp này thường không thể khắc phục được, trong khi nhiễm độc thận có thể được phục hồi. Các tác dụng phụ khác của loại kháng sinh này, mặc dù hiếm, bao gồm ức chế thần kinh cơ và phản ứng dị ứng.
Thuốc rifampicin và rifabutin thường được sử dụng để điều trị bệnh lao và chúng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của thuốc tránh thai uống. Vì vậy, để đảm bảo hiệu quả của biện pháp tránh thai, nên sử dụng thêm phương pháp bảo vệ khác như bao cao su.
Cần nhớ rằng việc uống rượu và sử dụng thuốc kháng sinh thường không phù hợp. Ví dụ, khi sử dụng metronidazole hoặc tinidazole, việc uống rượu có thể gây ra các triệu chứng giống như say xỉn, bao gồm cả sự nóng bừng, đau dạ dày và đau đầu.
