• Công dụng của thuốc kháng sinh và hệ lụy khi dùng sai cách.

• Những loại kháng sinh phổ biến dùng cho bệnh viêm tủy răng.

Dùng kháng sinh kéo dài có thể gây hại đường ruột ra sao?

Theo Giảng viên Cao đẳng Dược TPHCM cho biết, thông thường, để điều trị nhiễm khuẩn, bác sĩ kê đơn kháng sinh kết hợp với một số loại thuốc khác. Mỗi loại kháng sinh chỉ dùng cho từng bệnh lý cụ thể và theo hướng dẫn của bác sĩ trong thời gian ngắn.

Ở trạng thái bình thường, đường ruột duy trì tỷ lệ vi khuẩn có lợi và có hại khoảng 85% : 15%, giúp hệ tiêu hóa hoạt động ổn định và ngăn vi khuẩn có hại phát triển quá mức. Tuy nhiên, việc sử dụng kháng sinh kéo dài có thể làm mất cân bằng hệ vi sinh này.

Ức chế vi khuẩn có lợi trong đường ruột

Kháng sinh có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh nhưng đồng thời cũng làm suy giảm vi khuẩn có lợi, dẫn đến loạn khuẩn đường ruột. Ngay cả khi dùng liều thấp, kháng sinh vẫn có thể ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của lợi khuẩn, gây rối loạn tiêu hóa. Một số loại kháng sinh như Ampicillin, Clindamycin, Erythromycin... thường liên quan đến tình trạng này.

Thúc đẩy sự phát triển vi khuẩn gây hại

Không chỉ làm mất cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột, kháng sinh kéo dài còn tạo điều kiện cho vi khuẩn có hại như Salmonella phát triển mạnh hơn. Điều này làm tăng nguy cơ viêm dạ dày – ruột, gây tiêu chảy kéo dài. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể bị viêm đại tràng với các triệu chứng như đau bụng, sốt và tiêu chảy ra máu.

Sử dụng kháng sinh kéo dài gây rối loạn đường ruột

Giảng viên Cao đẳng Y Dược TPHCM cũng cho biết thêm, nhiều người dễ nhầm lẫn giữa bệnh lý tiêu hóa và tác động của việc sử dụng kháng sinh kéo dài đến đường ruột. Khi dùng kháng sinh trong thời gian dài, cơ thể có thể gặp phải các rối loạn tiêu hóa điển hình như:

• Đi ngoài nhiều lần trong ngày, phân lỏng, đổi màu, có trường hợp xuất hiện máu trong phân.
• Nếu rối loạn do vi khuẩn mới xâm nhập, người bệnh có thể bị sốt cao, đau bụng và tiêu chảy ngày càng nghiêm trọng.
• Đối với người có sức đề kháng yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, việc lạm dụng kháng sinh kéo dài có thể gây đau quặn bụng, nôn ói và tiêu chảy ra máu.

Khi xuất hiện các triệu chứng trên, người bệnh nên ngừng sử dụng kháng sinh và đến cơ sở y tế để được thăm khám. Trong trường hợp nhẹ, các triệu chứng có thể tự cải thiện sau 2 ngày ngừng thuốc. Nếu vẫn cần điều trị bằng kháng sinh, bác sĩ có thể chỉ định loại thuốc khác ít gây rối loạn tiêu hóa hơn.

Những lưu ý khi sử dụng thuốc kháng sinh

Để giảm thiểu tác động của kháng sinh lên đường ruột khi phải sử dụng trong thời gian dài, người bệnh cần lưu ý các điểm sau:

• Thông báo với bác sĩ về bệnh lý nền và các loại thuốc đang dùng trước khi bắt đầu điều trị kháng sinh.
• Tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ, không tự ý thay đổi liều lượng, kéo dài thời gian sử dụng hoặc ngừng thuốc đột ngột.
• Không dùng kháng sinh theo đơn của người khác hoặc thuốc đã hết hạn sử dụng.
• Nếu kháng sinh gây ảnh hưởng đến dạ dày, ruột, hãy hỏi bác sĩ về các chế phẩm bổ sung lợi khuẩn để hỗ trợ đường ruột.
• Tránh thực phẩm cay nóng, nhiều dầu mỡ, rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích trong quá trình uống kháng sinh.
• Xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, tăng cường thực phẩm giàu chất xơ, vitamin và lợi khuẩn như sữa chua, ngũ cốc nguyên cám, rau xanh,...
• Hầu hết kháng sinh nên uống sau bữa ăn, nhưng một số loại cần dùng trước bữa ăn hoặc cách xa bữa ăn từ 2–3 tiếng, cần tuân thủ hướng dẫn cụ thể.
• Nếu xuất hiện tác dụng phụ bất thường, người bệnh cần liên hệ bác sĩ hoặc đến cơ sở y tế để kiểm tra kịp thời.

Việc sử dụng kháng sinh cần có sự thăm khám và chỉ định từ bác sĩ để tránh rối loạn tiêu hóa cũng như nguy cơ kháng kháng sinh, gây khó khăn cho điều trị về sau.

Nguồn: Tin tức Y Dược – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur