Trong thời gian lâu dài, cây cau đã trở thành một biểu tượng không thể thiếu của cuộc sống quê hương Việt Nam. Các cụ thường sử dụng lá trầu và quả cau trong các buổi ăn nhậu hoặc trong các lễ hội cưới. Bên cạnh giá trị của quả cau, rễ của cây cau còn được sử dụng cho mục đích gì? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết sau.
Theo Dược sĩ Tôn Thảo Vy - Giảng viên tại Cao đẳng Y Dược TPHCM cho biết, Tên khoa học của cây cau là Areca catechu L, thuộc họ Cau dừa (Arecaceae). Thân của cây cau có cấu trúc như một thân cột, cao khoảng trên 20m và đường kính từ 10 đến 15cm. Thân cây được phân thành nhiều đốt do các vết sẹo từ bẹ lá tạo thành. Cây cau mang loại lá đơn, dài hơn 1.5m, với các lá phiến có rãnh sâu, hình dạng giống như lông chim. Khi lá còn non, chúng có thể gấp lại theo chiều dọc. Bẹ lá bao quanh thân cây, có dạng mô và rụng để lại các vết sẹo. Hoa của cây cau thường có màu trắng, nảy mọc ở nách lá và phân thành nhiều nhánh. Quả của cây cau có hình trái xoan, khi còn non thì có màu xanh và khi chín sẽ chuyển sang màu vàng.
Mọi người đều biết rằng, rễ cau là phần rễ của cây cau, một loại cây khá phổ biến ở Việt Nam. Quả cau thường được sử dụng rộng rãi, đặc biệt là trong các buổi lễ cưới ở nông thôn Việt Nam.
Rễ cau là phần của cây cau mọc lên trên mặt đất, thường có màu nâu vàng hoặc cam phụ thuộc vào điều kiện môi trường và tuổi thọ của cây. Rễ này thường có kích thước không lớn bằng ngón tay trỏ, và chiều dài thường từ 10 đến 20 cm. Cây cau được phân bố rộng rãi tại nhiều quốc gia trên thế giới như Malaysia, Myanmar, Indonesia, Philippines, Thái Lan và Việt Nam. Ở Việt Nam, cây cau có thể được trồng từ khu vực Bắc đến Nam và đóng góp vào nền kinh tế địa phương một cách đáng kể.
Theo nghiên cứu báo cáo, các thành phần chính của cây cau bao gồm phenol (31,1%), polysaccharid (18,7%), chất béo (14,0%), chất xơ (10,8%) và alkaloid (0,5%). Trong đó, lượng alkaloid chiếm tỷ lệ từ 0.3 đến 0.6%, bao gồm arecoline, arecaine, guvacoline, guvacine, arecolidine, homoarecoline và isoguvacine.
Công dụng dược lý của rễ cau đã được nghiên cứu và phát hiện ra nhiều ứng dụng hữu ích trong lĩnh vực y học hiện đại và truyền thống:
Khi sử dụng cây cau, không chỉ cần quan tâm đến phần rễ mà còn cần lưu ý đến các phần khác của cây. Arecoline, một thành phần hoạt tính trong trầu không, có thể có ảnh hưởng đến hệ thống sinh sản. Nghiên cứu của nhà khoa học Hu và đồng nghiệp đã chỉ ra rằng dịch chiết cồn từ cây cau có thể ảnh hưởng đến tinh trùng của chuột đực, gây giảm số lượng tinh trùng, giảm sức sống và tăng tỷ lệ dị dạng. Những điều cụ thể cần lưu ý như sau:
Rễ cau được biết đến với khả năng hỗ trợ tiêu hóa, cải thiện sức khỏe nam giới và diệt giun sán. Tuy nhiên, việc nghiên cứu về tác dụng của loại dược liệu này chưa đủ, thiếu bằng chứng khoa học đáng tin cậy. Do đó, không nên tự ý sử dụng rễ cau ngâm với rượu để uống. Ngoài những thành phần hóa học có ích, rễ cây cau khi ngâm cũng có thể sinh ra nhiều chất độc hại. Cần tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng
Nguồn: Tin tức Y Dược – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur
