Dị ứng đạm sữa bò ở trẻ em tại Việt Nam là một vấn đề phổ biến. Phản ứng này có thể biểu hiện muộn và các triệu chứng lâm sàng không điển hình, dẫn đến khả năng bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các bệnh khác, như rối loạn dung nạp đường Lactose.
Dị ứng đạm sữa bò ở trẻ em tại Việt Nam là một vấn đề phổ biến. Phản ứng này có thể biểu hiện muộn và các triệu chứng lâm sàng không điển hình, dẫn đến khả năng bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các bệnh khác, như rối loạn dung nạp đường Lactose.
Giảng viên Cao đẳng Điều dưỡng TPHCM, dị ứng đạm sữa bò là phản ứng miễn dịch của cơ thể trẻ với thành phần đạm trong sữa bò và các sản phẩm từ sữa. Đây là một trong những loại dị ứng thức ăn phổ biến nhất ở trẻ nhỏ, chiếm tỷ lệ mắc cao, khoảng 2 - 7,5% trong độ tuổi này. Các triệu chứng thường xuất hiện từ vài phút đến vài giờ sau khi trẻ tiêu thụ sữa hoặc sản phẩm từ sữa, và thường giảm đi trước khi trẻ đạt 3 tuổi.
Như đã đề cập trước đó, dị ứng đạm sữa bò xảy ra khi hệ thống miễn dịch trong cơ thể trẻ nhận diện thành phần protein trong sữa bò là có hại, kích thích sản xuất kháng thể miễn dịch IgE để tiêu diệt các protein này. Trong sữa bò, có hai loại protein chính gây ra phản ứng dị ứng:
Khi tiếp xúc với đạm sữa bò lần sau, kháng thể IgE trong cơ thể nhận biết và kích thích hệ thống miễn dịch phát thải histamin và các chất trung gian gây dị ứng khác. Điều này dẫn đến nhiều triệu chứng dị ứng ở trẻ như chảy nước mũi, ngứa mắt, khô họng, phát ban nổi mề đay, khó thở, buồn nôn, tiêu chảy, và thậm chí có thể gây sốc phản vệ.
Nhận diện chính xác dị ứng đạm sữa bò có thể đầy khó khăn do sự đa dạng của các triệu chứng lâm sàng. Các triệu chứng có thể xuất hiện ngay sau khi trẻ uống sữa (trong vòng 2 giờ), được gọi là phản ứng dị ứng nhanh, hoặc có thể xuất hiện muộn hơn (trên 48 giờ), được gọi là phản ứng dị ứng chậm. Thông thường, trẻ bị dị ứng đạm sữa bò có thể có những biểu hiện sau khi tiếp xúc với đạm sữa bò trong những tuần đầu tiên:
Theo Giảng viên Cao đẳng Y Dược TPHCM, đối với trẻ dưới 12 tháng tuổi, với chế độ ăn chủ yếu là sữa, nguồn dinh dưỡng quan trọng, xử trí dị ứng đạm sữa bò đòi hỏi việc loại trừ sữa bò và sản phẩm từ nó khỏi chế độ ăn của trẻ.
Trong trường hợp không có sữa mẹ, trẻ có thể sử dụng sữa công thức chứa đạm thủy phân tích cực trong 2-4 tuần. Nếu dị ứng cải thiện, có thể thử lại sữa công thức thông thường từ đạm sữa bò. Nếu triệu chứng tái phát, tiếp tục sử dụng sữa thủy phân toàn phần ít nhất 6-12 tháng, được kiểm nghiệm lâm sàng về an toàn và dinh dưỡng.
Sữa công thức chứa đạm thủy phân tích cực đảm bảo cung cấp đủ DHA (17mg/100kcal) và ARA (34mg/100kcal) cho sự phát triển của não, thị lực và hệ miễn dịch của trẻ. Dị ứng đạm sữa bò thường tạm thời và hầu hết giảm khi trẻ đạt 1-4 tuổi. Khi trẻ đủ 1 tuổi, có thể reintroduce sản phẩm chứa đạm sữa bò. Nếu không có phản ứng, trẻ có thể trở lại chế độ ăn bình thường với sữa bò và sản phẩm từ nó.
Để ngăn chặn dị ứng đạm sữa bò ở trẻ, một giải pháp là nuôi con bằng sữa mẹ. Sữa mẹ cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng và hỗ trợ trẻ tránh khỏi nguy cơ dị ứng thức ăn. Ngoài ra, sữa mẹ còn cung cấp những thành phần bảo vệ cho hệ tiêu hóa non nớt của trẻ, giúp chống lại các chất lạ như đạm có nguồn gốc từ thực phẩm. Trong trường hợp gia đình không thể lựa chọn hoặc không thể nuôi con bằng sữa mẹ, và trẻ thuộc nhóm có nguy cơ dị ứng, sử dụng sữa công thức đạm thủy phân tích cực là một lựa chọn để giảm thiểu nguy cơ dị ứng cho trẻ.
Nếu xuất hiện các triệu chứng bất thường, quan trọng nhất là thăm khám và tìm tư vấn từ bác sĩ chuyên nghiệp.
Nguồn: Tin tức Y Dược – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur
