Xoang mũi : Tìm hiểu nguyên nhân và biện pháp phòng ngừa
Thứ tư, 07/08/2024 | 09:31
Xoang mũi, hay bệnh viêm xoang, là tình trạng thường gặp trong các bệnh tai mũi họng. Hầu hết các ca đều lành tính và có thể được điều trị hiệu quả nếu phát hiện sớm, giúp ngăn ngừa tái phát và biến chứng nguy hiểm.
Xoang mũi là bệnh thường gặp trong các bệnh tai mũi họng
Tìm hiểu về bệnh xoang mũi
Theo Cô Lê Anh Đào – Giảng viên Cao đẳng Y Dược TPHCM cho biết, viêm xoang mũi xảy ra khi niêm mạc mũi xoang bị viêm, tiết dịch nhầy nhiều và phù nề. Tùy vào thời gian kéo dài, viêm xoang mũi được chia thành hai loại: cấp tính và mãn tính.
Viêm xoang cấp tính là tình trạng viêm đột ngột với triệu chứng rõ rệt, kéo dài khoảng 1 tháng và thường diễn biến nhanh, thường bùng phát theo đợt và tự kết thúc sau một thời gian ngắn.
Ngược lại, viêm xoang mãn tính xảy ra khi tình trạng viêm kéo dài liên tục, có thể kéo dài tới ba tháng.
Yếu tố nào gây bệnh xoang mũi
Có nhiều nguyên nhân gây bệnh xoang mũi, bao gồm:
Viêm xoang cấp tính: Thường do virus gây ra và các triệu chứng thường giảm sau dưới 10 ngày. Vi khuẩn cũng có thể gây viêm xoang cấp tính, đặc biệt sau khi mắc các bệnh viêm đường hô hấp cấp (ARS).
Viêm xoang mãn tính: Có thể do điều trị không triệt để viêm xoang cấp tính, dẫn đến tình trạng tái phát nhiều lần. Ngoài ra, cấu trúc mũi xoang bất thường và viêm mũi xoang dị ứng lâu ngày cũng góp phần gây viêm xoang mãn tính.
Triệu chứng của bệnh xoang mũi
Dưới đây là các triệu chứng thường gặp khi mắc bệnh xoang mũi:
Thể cấp tính:
Nghẹt mũi, đau nhức vùng mặt, và chảy dịch mũi màu đục.
Xuất hiện mủ trong khoang mũi, đau cục bộ, đôi khi đau dữ dội ở vùng mũi.
Sốt cao trên 38°C.
Tăng tốc độ lắng hồng cầu.
Nồng độ protein phản ứng C tăng lên nhanh chóng.
Bệnh nhân mắc viêm xoang cấp tính do virus thường có triệu chứng rõ rệt nhưng giảm dần sau 10 ngày. Ngược lại, viêm xoang do vi khuẩn thường kéo dài hơn 10 ngày, với triệu chứng gồm sốt cao, dịch mũi đục và chảy mủ, cùng với đau mặt dữ dội trong những ngày đầu.
Thể mãn tính:
Phù nề niêm mạc, nghẹt mũi do dịch nhầy.
Chảy nước mũi trong suốt sau đó chuyển sang dịch nhầy màu đục.
Dược sĩ CK1 Nguyễn Quốc Trung – hiện đang giảng dạy tại Cao đẳng Dược TPHCMcũng cho biết thêm, các phương pháp điều trị cho bệnh viêm xoang cấp tính thường bao gồm:
Kháng sinh: Sử dụng trong khoảng 10 ngày để cải thiện các triệu chứng như đau nhức, có mủ trong hốc mũi, sốt cao, và suy giảm hệ miễn dịch.
Corticosteroid dạng uống: Như methylprednisolon hoặc prednisolon trong 3-5 ngày để giảm viêm.
Vệ sinh mũi: Rửa mũi bằng nước muối để làm sạch xoang, giảm phù nề và cải thiện khả năng dẫn lưu của xoang, giúp giảm đau nhức và khó thở.
Đối với viêm xoang mãn tính:
Kháng sinh: Dùng cho bệnh nhân có triệu chứng tái phát do vi khuẩn.
Corticosteroid toàn thân: Áp dụng khi bệnh nhân bị polyp mũi, với triệu chứng nghiêm trọng và ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe. Điều trị bằng thuốc thường kéo dài 3-5 ngày tùy vào tình trạng bệnh nhân.
Phẫu thuật: Có thể được chỉ định nếu điều trị nội khoa không hiệu quả, có bất thường trên ảnh chụp CT như vẹo vách ngăn hoặc polyp. Phẫu thuật có thể tạo lỗ thông xoang, lấy mô nấm, và hút dịch nhầy mà không gây xâm lấn.
Rửa mũi: Sử dụng nước muối sinh lý để hỗ trợ điều trị.
Phòng ngừa bệnh xoang mũi như thế nào?
Phương pháp phòng ngừa bệnh xoang mũi
Để ngăn ngừa viêm xoang mũi, bạn nên thực hiện các biện pháp sau:
Tiêm vaccine đầy đủ, đặc biệt là vaccine phòng cúm.
Ngăn ngừa cảm cúm và viêm tai mũi họng.
Cải thiện sức đề kháng bằng cách duy trì chế độ ăn uống cân bằng và tập thể dục thường xuyên để nâng cao sức khỏe.
Hạn chế hoặc bỏ thuốc lá và các chất kích thích.
Giữ ẩm cho xoang mũi, đặc biệt trong mùa đông hoặc khi làm việc trong môi trường máy lạnh.
Tránh sống và làm việc trong môi trường ô nhiễm. Nếu nuôi động vật, hãy đảm bảo vệ sinh sạch sẽ hàng ngày.
Sử dụng dung dịch sát khuẩn để rửa tay.
Thực hiện thăm khám định kỳ để theo dõi tình trạng sức khỏe.
Viêm xoang mũi, dù thường lành tính, nhưng nếu không được điều trị kịp thời có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng. Nhiều người có thể tự ý sử dụng thuốc hoặc vệ sinh mũi không đúng cách, dẫn đến những tác động tiêu cực. Vì vậy, việc cập nhật kiến thức và thăm khám bác sĩ định kỳ là cách phòng ngừa hiệu quả nhất để tránh tái phát bệnh.
Nắm vững các nhóm thuốc cơ bản giúp mỗi người chủ động xử trí vấn đề sức khỏe thường gặp tại nhà, hiểu rõ công dụng, giới hạn và nguyên tắc dùng an toàn, từ đó hạn chế lạm dụng, phối hợp sai hoặc sử dụng thiếu kiểm soát.
Dùng thuốc hạ sốt cần đúng liều và đúng khoảng cách giữa các lần uống để bảo đảm hiệu quả, hạn chế rủi ro, đồng thời giúp người bệnh hạ nhiệt an toàn và nhanh hơn.
Cô Nguyễn Thị Nhung - năm nay 50 tuổi thắc mắc: "Tôi thường xuyên bị ợ nóng, đau thượng vị, trào ngược dạ dày kéo dài vậy nên dùng thuốc gì để giảm tiết acid và bảo vệ niêm mạc?".
Trà táo đỏ kỷ tử là thức uống thảo dược quen thuộc trong Đông y, được nhiều người ưa chuộng nhờ hương vị dễ uống và lợi ích bồi bổ cơ thể. Sử dụng đúng cách giúp phát huy tối đa giá trị dinh dưỡng và dược tính.
